Projekt polskiego architekta Mirosława Nizio, założyciela pracowni Nizio Design International, zdobył drugie miejsce w międzynarodowym konkursie Mujassam Watan Urban Sculpture Challenge 2025, organizowanym w ramach kulturalnej transformacji Arabii Saudyjskiej i programu Vision 2030. Konkurs, którego celem było wyłonienie najciekawszych obiektów w dwóch strategicznych lokalizacjach Al-Khobar, zgromadził 366 zgłoszeń z 60 krajów i potwierdził rosnące zainteresowanie projektantów z całego świata potencjałem przestrzeni publicznej krajów Zatoki Perskiej.
Mujassam Watan Urban Sculpture Challenge 2025
Projekt: Mirosław Nizio – Nizio Design International
Mujassam Watan Urban Sculpture Challenge
Nagrodzona praca, zatytułowana The Gateway of Civilization and Progress („Brama Cywilizacji i Postępu”), została zaprojektowana z myślą o przestrzeni przy Abu Hadriyah Road, jednej z najważniejszych arterii komunikacyjnych Arabii Saudyjskiej. Droga licząca ponad 600 km od granicy ze Zjednoczonymi Emiratami Arabskimi do Kuwejtu, stanowi symbol rozwoju i postępu tego ważnego regionu.
Propozycja Nizio Design International to monumentalna kompozycja dwóch brył z ubitej ziemi, które przypominając skalne masywy, tworzą symboliczną bramę łączącą przeszłość z przyszłością. Architektura rzeźby nawiązuje do geologicznych warstw ziemi, z wyraźnym akcentem na naturalne zasoby, wodę i ropę naftową, od dawna stanowiące fundament gospodarczy Arabii Saudyjskiej. Ściany obu budowli są przecięte szczelinami nawiązującymi do naturalnych pęknięć powstających na powierzchni pustynnych skał. Od strony jezdni szczeliny są węższe, a od strony przeciwnej poszerzają się umożliwiając wejście do wnętrz budowli, na planie wydłużonego prostokąta. Tam, gdzie pochyłe stropy brył osiągają swój najwyższy poziom, umieszczono kwadratowe świetliki. Bezpośrednio pod nimi zaplanowano kwadratowe zbiorniki – pierwszy z nich symbolizuje szyb z ropą naftową, a drugi – studnię z wodą.
W duchu lokalnego dziedzictwa
Kapituła konkursowa doceniła projekt Mirosława Nizio i jego zespołu za czytelność i konsekwencję narracyjną, a także za umiejętne wpisanie się w skalę i charakter ruchliwej trasy szybkiego ruchu. Zastosowanie lokalnych materiałów oraz mocny, przestrzenny gest sprawiają, że „Brama Cywilizacji i Postępu” wyróżniła się jako znaczący element struktury przestrzennej miasta Damman. Konkurs Mujassam Watan to nie tylko rywalizacja o nagrody, ale ważny element szerszej wizji Arabii Saudyjskiej, kraju, który poprzez inicjatywy takie jak Vision 2030, stawia na zrównoważony rozwój i przekształcanie przestrzeni publicznych w miejsca o dużym znaczeniu społecznym i kulturowym.
Projekt Nizio Design International wpisał się w tę narrację, oferując nowoczesną interpretację lokalnego dziedzictwa. W ten sposób architektura stała się nie tylko formą artystyczną, ale i medium łączącym społeczność i jej historię. „Brama Cywilizacji i Postępu” to dobry przykład na to, jak sztuka i architektura mogą kreować nową tożsamość miejsc w erze globalizacji, szanując jednocześnie lokalne wartości.
